
Tại Kỳ họp lần thứ 47 của Ủy ban Di sản Thế giới UNESCO, tổ chức từ ngày 6–16/7/2025 tại Paris (Pháp), Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn – Kiếp Bạc chính thức được UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa Thế giới. Lễ công bố diễn ra vào lúc 13h02 (giờ Paris), tức 18h02 (giờ Hà Nội) ngày 12/7/2025, khi Giáo sư Nikolay Nenov, Chủ tịch kỳ họp, gõ búa ghi danh .
📍 Vị trí – Quy mô – Giá trị
- Liên tỉnh – liên vùng
Quần thể này bao gồm 12 điểm di tích nằm trải dài trên địa bàn Quảng Ninh, Bắc Ninh và TP. Hải Phòng, trở thành di sản thế giới liên tỉnh thứ 2 của Việt Nam (sau Vịnh Hạ Long – Quần đảo Cát Bà) . - Tiêu chí UNESCO (iii) & (vi)
- Tiêu chí (iii): Di tích là minh chứng cho sự hòa hợp giữa Nhà nước, tôn giáo và cộng đồng trong việc hình thành truyền thống văn hóa thiêng liêng, góp phần định hình bản sắc dân tộc và thúc đẩy hòa bình khu vực .
- Tiêu chí (vi): Là biểu tượng toàn cầu của Phật giáo Trúc Lâm – tôn giáo ra đời tại Yên Tử, kết hợp tín ngưỡng bản địa, Đại thừa, Nho giáo và Đạo giáo, góp phần định hình mọi mặt đời sống xã hội .
🏯 Giá trị lịch sử – văn hóa – tâm linh
- Trung tâm Phật giáo Trúc Lâm Yên Tử, do vua – Phật hoàng Trần Nhân Tông sáng lập từ thế kỷ XIII, là điểm cốt lõi của quần thể .
- Hệ thống di tích bao gồm từ Chùa Đồng, Tháp Huệ Quang đến các khu vực như Chùa Vĩnh Nghiêm, Côn Sơn – Kiếp Bạc, Khu Nhà Trần Đông Triều, cùng nhiều công trình khác đã được xếp hạng quốc gia đặc biệt .
- Hành hương và nghi lễ Phật giáo Trúc Lâm vẫn được duy trì thường xuyên, tạo nên mối liên hệ giữa văn hóa vật thể và phi vật thể, với ảnh hưởng lan tỏa trên toàn thế giới .
🇻🇳 Ý nghĩa Bộ – địa phương – quốc tế
- Niềm tự hào quốc gia
Đây là di sản thứ 9 được UNESCO công nhận, gồm 6 văn hóa, 2 thiên nhiên và 1 hỗn hợp. Giờ đây, danh sách văn hóa thế giới gồm: Cố đô Huế, Phố cổ Hội An, Thánh địa Mỹ Sơn, Hoàng thành Thăng Long, Thành nhà Hồ, và nay thêm Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn – Kiếp Bạc . - Cam kết bảo tồn
Đại diện Việt Nam gồm lãnh đạo Bộ VHTTDL, Bộ Ngoại giao cùng tỉnh Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hải Phòng phát biểu nhấn mạnh sự chuẩn bị kỹ lưỡng. Việc ghi danh được xem là bước ngoặt, sau khi Quốc hội thông qua Luật Di sản Văn hóa mới vào ngày 23/11/2024 . - Tương lai phát triển
Địa phương cam kết xây dựng các đề án tu bổ, bảo tồn và phát huy giá trị của Di sản theo hướng phát triển bền vững, đồng thời khai thác giá trị văn hóa, du lịch, đời sống tinh thần người dân .
✅ Tóm tắt nhanh
| Hạng mục | Thông tin |
| Tên di sản | Quần thể di tích & danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn – Kiếp Bạc |
| Ngày công nhận | 12/7/2025, 13h02 Paris / 18h02 Hà Nội |
| Địa bàn | Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hải Phòng |
| Tiêu chí UNESCO | (iii) – giá trị văn hóa; (vi) – giá trị tâm linh, biểu trưng tôn giáo |
| Giá trị nổi bật | Di sản vật thể + phi vật thể, trung tâm Phật giáo Trúc Lâm, hệ cảnh quan linh thiêng |
| Di sản liên tỉnh thứ 2 | Sau Vịnh Hạ Long – Quần đảo Cát Bà |
| Tổng số di sản UNESCO ở Việt Nam | 9 (6 văn hóa, 2 thiên nhiên, 1 hỗn hợp) |
Kết luận: Việc UNESCO công nhận quần thể Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn – Kiếp Bạc là Di sản Văn hóa Thế giới không chỉ đánh dấu bước trưởng thành trong công tác bảo tồn của Việt Nam, mà còn mở ra cơ hội quảng bá giá trị tinh thần, lịch sử, nghệ thuật truyền thống của dân tộc, đồng thời thúc đẩy phát triển du lịch – văn hóa – sinh kế bền vững tại các địa phương liên quan.

